Mỗi ngày người đặt máy tạo nhịp tim đi qua máy soi an ninh sân bay, áp điện thoại lên tai, hâm cơm trong lò vi sóng — phần lớn trong số đó hoàn toàn an toàn. Nhưng có 6 nhóm thiết bị thực sự cần tránh. Phần lớn lo lắng phổ biến (mạng 5G, lò vi sóng, máy soi sân bay) đã được nghiên cứu lớn bác bỏ — trong khi vài nguy cơ thực sự (hàn điện hồ quang công nghiệp, chụp cộng hưởng từ không đúng quy trình, nam châm áp trực tiếp lên máy) lại ít được nói tới.
Nhiễu điện từ (EMI — electromagnetic interference) là hiện tượng từ trường hoặc sóng điện từ bên ngoài tác động vào mạch điện trong máy tạo nhịp tim. Cảm biến của máy được thiết kế để bắt tín hiệu điện rất nhỏ phát ra từ cơ tim — chỉ vài phần nghìn vôn. Khi có một nguồn điện từ ngoài đủ mạnh và đủ gần, máy có thể "nghe nhầm" tín hiệu nhiễu là tín hiệu tim. Hậu quả tuỳ cơ chế nhiễu — có ba kịch bản chính được mô tả trong bài tổng quan của tạp chí PMC năm 2002 (Erdogan).
Triệu chứng người đặt máy có thể cảm thấy khi gặp nhiễu điện từ: chóng mặt, hồi hộp, cảm giác lệch nhịp, hoặc nhịp giả nhanh bất thường. Theo Abbott, khi rời nguồn nhiễu khoảng 30 đến 60 xăng-ti-mét, máy thường tự trở về hoạt động bình thường — không có hư hỏng vĩnh viễn trong đa số trường hợp tiếp xúc ngắn.
Vấn đề là: cùng một câu chuyện nhiễu điện từ, các thiết bị khác nhau có nguy cơ rất khác nhau — phải biết phân loại đâu là cấp tránh hoàn toàn, đâu là chỉ cần khoảng cách, đâu là không cần lo gì.
Tổng hợp từ Abbott, Tổ chức ForHearts, trang MyRhythmDevice của Boston Scientific và bài tổng quan Erdogan, các nguồn nhiễu được chia thành 3 cấp dựa trên cường độ từ trường, khoảng cách tiếp xúc thực tế, và thời lượng phơi nhiễm.
Nguyên tắc tổng quát Abbott đặt ra: cấp 1 là tránh hoàn toàn — không có khoảng cách an toàn vì cường độ quá cao. Cấp 2 là giữ khoảng cách 15 đến 60 xăng-ti-mét tuỳ loại. Cấp 3 là sử dụng bình thường, không cần điều chỉnh. Đa số đồ điện tử trong nhà ngày nay rơi vào cấp 3 nhờ tiến bộ trong vỏ chống nhiễu và mạch lọc của thiết bị tiêu dùng.
Điện thoại di động thuộc cấp 2 — và đây là chủ đề gây hoang mang nhiều nhất, đặc biệt từ khi mạng 5G phổ biến. Bằng chứng mới nhất nói gì?
Quy tắc giữ điện thoại cách máy tạo nhịp tim ít nhất 15 xăng-ti-mét (khoảng một gang tay) đã có từ thập niên 1990 — bắt nguồn từ nghiên cứu Hayes và cộng sự trên 980 người bệnh với điện thoại đời cũ, ghi nhận nhiễu tổng 20%, có ý nghĩa lâm sàng 6,6%, nghiêm trọng 1,7% khi điện thoại đặt sát trên máy.
Hai mươi năm sau, công nghệ điện thoại đã thay đổi hoàn toàn. Tạp chí JACC năm 2016 (Lennerz và cộng sự) thử nghiệm 307 người bệnh với hơn 3.300 lần đo riêng lẻ trên điện thoại thông minh 4G đời 2014 đến 2016. Kết quả: nhiễu chỉ 0,3% — và không ca nào có ý nghĩa lâm sàng kể cả khi điện thoại đặt sát máy ở công suất phát đỉnh. Tác giả còn đề xuất "quy tắc 15 xăng-ti-mét có thể quá nghiêm khắc" — nhưng Hiệp hội Tim mạch Mỹ, Trường môn Tim mạch Mỹ, Hội Tim mạch châu Âu vẫn giữ quy tắc vì điều kiện thực tế khác phòng thử nghiệm.
Câu hỏi tiếp theo: mạng 5G có nguy cơ cao hơn mạng 4G không? Đây là điểm gây lo ngại từ năm 2020. Wisaratapong và cộng sự năm 2024 (đăng trên Tạp chí Tim mạch can thiệp) thử nghiệm 489 người đặt máy tạo nhịp tim từ ba nhà sản xuất khác nhau với điện thoại Samsung Galaxy S21+ chạy mạng 5G. Điện thoại đặt trực tiếp trên vùng đặt máy VÀ trên tai đối diện, ở 4 chế độ: chờ, kết nối mạng 5G, có cuộc gọi đến, đang gọi đi.
Trong 489 người bệnh thử nghiệm, không có ca nào nhiễu điện từ tác động đến chế độ phát xung — không ở vị trí ngực, không ở vị trí tai. Tỉ lệ nhiễu chế độ phát xung đo được là 0%. Chỉ có 11,5% bị nhiễu khi máy đo từ xa giao tiếp với máy lập trình của bác sĩ — và 98,2% trong số đó xảy ra khi có cuộc gọi đến.— Wisaratapong và cộng sự, Nghiên cứu EMS5G-PPM, Tạp chí Tim mạch can thiệp 2024
Kết luận có thể rút từ nghiên cứu lớn nhất hiện có: điện thoại 5G an toàn cho người đặt máy tạo nhịp tim đời mới. Câu chuyện "mạng 5G nguy hiểm hơn mạng 4G" không có cơ sở khoa học. Điểm cần chú ý duy nhất là khi đi khám và bác sĩ kiểm tra thiết bị, người bệnh nên tắt điện thoại hoặc rời xa máy lập trình — nhưng đó là chuyện tại phòng khám, không phải trong sinh hoạt hàng ngày.
Dù bằng chứng mới đã rất đảm bảo, Hiệp hội Tim mạch Mỹ, Trường môn Tim mạch Mỹ, Hội Tim mạch châu Âu và Abbott vẫn duy trì khuyến cáo thận trọng — vì nhiều lý do thực dụng (điều kiện sử dụng đời thực, thiết bị mới chưa được thử nghiệm hết, đặc biệt điện thoại iPhone 12 trở lên có sạc nam châm MagSafe khá mạnh có thể đưa máy vào chế độ phát xung cố định nếu áp trực tiếp). Cách thực hành phù hợp:
Một câu hỏi đặc biệt: máy tạo nhịp tim có chụp cộng hưởng từ được không? Câu trả lời đã thay đổi rất nhiều từ năm 2011 — và nó phụ thuộc loại máy.
Trước năm 2011, chụp cộng hưởng từ (MRI) gần như là cấm tuyệt đối với người đặt máy tạo nhịp tim. Tổng quan tạp chí PMC năm 2002 (Erdogan) viết rõ "chống chỉ định ở người đặt máy" — chỉ trong trường hợp đặc biệt với máy chụp 0,5 tesla cường độ thấp và theo dõi liên tục mới có thể tiến hành cẩn thận. Lý do: từ trường máy chụp 1,5 hoặc 3 tesla cực mạnh có thể làm nóng sợi điện cực dẫn, kích thích máy phát xung mất kiểm soát, hoặc làm hỏng mạch điện máy.
Từ năm 2011, các hãng lần lượt ra mắt máy thuộc loại được phép chụp cộng hưởng từ (MRI conditional) — thiết kế đặc biệt để chịu được từ trường máy chụp với điều kiện cụ thể của nhà sản xuất. Hai dòng tiên phong: Medtronic Revo MRI SureScan và Boston Scientific Ingenio MRI. Đến năm 2026, đa số máy mới được đặt đều có chứng nhận này.
Người đặt máy nên biết loại máy của mình thuộc dạng nào — thông tin này có trong thẻ máy tạo nhịp tim do bệnh viện cấp khi đặt máy. Khi cần chụp cộng hưởng từ cho bệnh khác (đột quỵ, ung thư, chấn thương cột sống), bác sĩ chỉ định sẽ phối hợp với bác sĩ tim mạch để đánh giá. Đừng tự bỏ qua chụp cộng hưởng từ vì nghĩ "có máy là không chụp được" — câu chuyện đã khác từ năm 2011.
Một vấn đề thường gặp khác là an ninh sân bay — đặc biệt là máy soi sóng mi-li-mét ngày nay phổ biến ở các sân bay lớn.
An ninh sân bay là tình huống người đặt máy thường lo lắng nhất khi du lịch. Có ba loại thiết bị soi thường gặp: cổng dò kim loại đi qua, máy soi cầm tay, và máy soi toàn thân sóng mi-li-mét.
Nghiên cứu trên tạp chí JACC năm 2020 (Lennerz và cộng sự) thử nghiệm 302 người đặt thiết bị tim mạch cấy ghép với 1.700 lần quét — 960 lần ở khoảng cách khuyến cáo và 740 lần đứng sát máy soi. Máy soi sử dụng sóng mi-li-mét tần số 70 đến 80 GHz, thời gian quét dưới 100 phần nghìn giây. Kết quả: không có ca nào bị nhiễu điện từ trong 302 ca. Không có ca nào ngừng phát xung, không bám tín hiệu sai, không có ca nào máy phá rung sốc nhầm, không thay đổi ngưỡng phát xung sau khi quét.
"Nhiễu điện từ không xảy ra ở ca nào trong 302 ca, tỉ lệ 0,0%. Không phát hiện sự kiện nhiễu điện từ nào trong khi tiếp xúc với máy soi sóng mi-li-mét được thử nghiệm, gợi ý việc sử dụng đối với người đặt thiết bị tim mạch cấy ghép qua tĩnh mạch là an toàn và không cần hạn chế."— Lennerz và cộng sự, tạp chí JACC năm 2020
Phát hiện này được Trường môn Tim mạch Mỹ (ACC) công nhận năm 2018 sau khi trình bày tại Đại hội Tim mạch châu Âu: "Máy soi toàn thân an toàn cho người đặt máy tạo nhịp tim và máy phá rung cấy ghép". Tuy vậy, một số người đặt máy vẫn chọn khám tay thay vì máy soi — đây là quyền của người bệnh, không phải vì máy soi nguy hiểm mà vì để chắc chắn.
Thẻ ghi loại máy, hãng, ngày đặt, thông tin liên lạc trung tâm. Bệnh viện cấp khi đặt máy. Trình thẻ tại quầy an ninh trước khi vào.
Nói "Tôi có máy tạo nhịp tim" — hoặc câu tiếng Anh tương đương "I have a pacemaker" khi đi nước ngoài. Nhân viên an ninh đa số đã được đào tạo xử lý ca này.
Theo tạp chí JACC năm 2020 đây là an toàn cho thiết bị tim mạch cấy ghép. Đi qua bình thường, không dừng giữa máy. Quá trình mất dưới 1 giây.
Người bệnh có quyền chọn khám tay (pat-down) nếu muốn. Nhân viên kiểm tra bằng tay không dùng máy dò kim loại cầm tay gần vùng ngực.
Nếu nhân viên dùng máy dò cầm tay, đề nghị họ không quét gần vị trí máy quá vài giây. Khám tay vẫn là phương án thận trọng hơn.
Một điểm cần phân biệt: máy soi sóng mi-li-mét (sóng vô tuyến, an toàn theo tạp chí JACC năm 2020) khác với máy soi tia X tán xạ ngược (backscatter X-ray — tia X công suất rất thấp, đã giảm dần ở Mỹ). Cả hai đều an toàn theo bằng chứng hiện tại — sóng mi-li-mét có chứng cứ mạnh hơn. Người đặt máy không nên từ chối đi nước ngoài vì lý do "an ninh sân bay nguy hiểm".
Trong khi đó, một số môi trường công nghiệp lại thực sự nguy hiểm với máy tạo nhịp tim — và đây là nhóm cần tránh tuyệt đối.
Khác với phần lớn thiết bị trong nhà, một số môi trường công nghiệp tạo từ trường cường độ rất cao mà các quy tắc khoảng cách không đủ bảo vệ. Theo Abbott, Hội Tim mạch châu Âu và Erdogan 2002, đây là các môi trường thuộc cấp 1 cần tránh hoàn toàn:
Một sự nhầm lẫn phổ biến là cổng chống trộm đi qua ở cửa siêu thị (EAS — electronic article surveillance). Theo tạp chí Circulation năm 2013, cổng chống trộm thường có thể gây nhiễu nhưng chỉ khi đứng sát kéo dài. Bước qua bình thường không tạo rủi ro lâm sàng. Quy tắc đơn giản: đi qua không dừng, không tựa lưng vào hai bên cổng, không quay đầu lại. Đa số người đặt máy đi siêu thị mỗi tuần và không gặp vấn đề.
Đầu đọc thẻ vô tuyến là chuyện khác — đây là thiết bị quét thẻ và mã, công suất cao hơn cổng chống trộm thông thường. Một số siêu thị thế hệ mới ở Mỹ đã chuyển sang dùng đầu đọc thẻ vô tuyến. Người đặt máy nên hỏi nhân viên khi không rõ.
Để đọc đúng các thông tin trên, người đặt máy cần biết một số từ thường gặp. Bảng từ vựng tiếp theo gói gọn 12 từ thường gặp.
Bảng từ vựng giải thích ngắn các từ tiếng Anh và viết tắt thường gặp khi đọc tài liệu hướng dẫn về nhiễu điện từ hoặc nói chuyện với bác sĩ. Đã quen rồi thì có thể bỏ qua phần này.
| Từ tiếng Việt | Tên tiếng Anh và giải thích |
|---|---|
| Nhiễu điện từ | EMI — electromagnetic interference — Từ trường hoặc sóng điện từ bên ngoài tác động vào mạch máy tạo nhịp tim, có thể làm máy nghe nhầm tín hiệu nhiễu là tín hiệu tim. |
| Loại được phép chụp cộng hưởng từ | MRI conditional — Thiết bị được nhà sản xuất xác nhận có thể chụp cộng hưởng từ an toàn nếu đáp ứng điều kiện cụ thể (cường độ từ trường tối đa, vùng quét, lập trình lại máy trước khi chụp). |
| Máy phát xung | pulse generator — Hộp chứa pin và mạch điện, là phần "máy" chính được đặt dưới da ngực. Đây là phần dễ bị nhiễu điện từ tác động nhất. |
| Sợi điện cực dẫn | lead — Sợi dây dẫn từ máy phát xung vào buồng tim. Loại có hai cực gần nhau (bipolar) ít bị nhiễu hơn loại đơn cực (unipolar) đời cũ. |
| Nhịp khi áp nam châm | magnet rate — Khi áp một nam châm chuyên dụng lên máy, máy chuyển sang chế độ phát xung cố định. Nam châm mạnh ngẫu nhiên trong đời sống cũng có thể kích hoạt phản ứng này. |
| Chế độ phát xung cố định | asynchronous mode — Máy phát xung cố định, không còn cảm biến theo nhịp tự nhiên — cơ chế an toàn khi gặp nhiễu mạnh, nhưng có thể không đáp ứng đủ nhu cầu khi vận động. |
| Công nghệ nhận diện bằng sóng vô tuyến | RFID — radio-frequency identification — Công nghệ nhận diện bằng sóng vô tuyến tần số 134 kHz hoặc 13,56 MHz. Đầu đọc công nghiệp có thể gây nhiễu lên tới 61 xăng-ti-mét, mạnh hơn cổng chống trộm siêu thị thông thường. |
| Cổng chống trộm siêu thị | EAS — electronic article surveillance — Cổng quét chống trộm dạng đi xuyên qua ở cửa siêu thị, cửa hàng. Bước qua bình thường không gây rủi ro lâm sàng — chỉ tránh đứng kéo dài trong cổng. |
| Hàn điện hồ quang | arc welding — Hàn dùng dòng điện cao tạo tia lửa hồ quang để nung chảy kim loại — tạo trường điện từ cực mạnh. Đây là loại nguy cơ cao nhất, cần tránh hoàn toàn dù khoảng cách xa. |
| Máy soi sóng mi-li-mét | millimeter wave scanner — Máy soi an ninh ở sân bay tần số 70-80 GHz, thời gian quét dưới 100 mi-li-giây. Tạp chí JACC 2020 xác nhận an toàn cho người đặt máy tạo nhịp tim — không cần hạn chế. |
| Truyền dữ liệu | telemetry — Cơ chế giao tiếp giữa máy và máy lập trình (hoặc hộp phát tín hiệu) — dùng sóng vô tuyến tầm gần. Bị nhiễu bởi điện thoại 5G ở 11,5% ca theo Wisaratapong 2024 — chỉ ảnh hưởng quá trình kiểm tra thiết bị, không ảnh hưởng phát xung. |
| Truyền dữ liệu khoảng xa | far-field telemetry — Phiên bản mới của truyền dữ liệu — máy giao tiếp với hộp phát tín hiệu từ vài mét xa, không cần áp sát. Dùng cho theo dõi từ xa. |
Phần này gói lại hai phía của câu chuyện nhiễu điện từ: những nguyên tắc đơn giản người đặt máy có thể áp dụng tại nhà mỗi ngày, và những điều cần chuẩn bị khi đi xa hoặc ra nước ngoài.
"Đừng tựa, đừng đứng nán lại gần bất kỳ nguồn nhiễu điện từ nào." Đây là nguyên tắc thực dụng nhất từ bài tổng quan của Erdogan năm 2002. Đứng cách, đi qua không dừng. Phần lớn nhiễu điện từ trong đời sống thường ngày là tình huống ngắn — máy hồi phục bình thường khi rời khỏi nguồn nhiễu.— Erdogan O, tạp chí Indian Pacing Electrophysiol J năm 2002
Để hiểu đúng thông tin trên, có một số tuyên bố thường gặp về nhiễu điện từ và máy tạo nhịp tim cần đọc thận trọng — phản biện ở phần tiếp theo.
Phần này không phải để phản đối hoàn toàn các bài viết phổ biến về nhiễu điện từ — mà để người đặt máy và người nhà phân biệt giữa nỗi lo dựa trên dữ liệu cũ, lời đồn thổi trên mạng, và bằng chứng khoa học hiện hành. Khi gặp bác sĩ, đây là những điểm có thể đặt câu hỏi để xác minh trong tình huống cụ thể của mình.
Lời đồn thổi này phổ biến trên mạng xã hội từ năm 2020 khi 5G bắt đầu triển khai. Nghiên cứu lớn nhất hiện có — Wisaratapong và cộng sự, EMS5G-PPM 2024 trên 489 người bệnh — không tìm thấy ca nào 5G gây nhiễu chế độ phát xung, kể cả khi điện thoại đặt sát máy. Tạp chí JACC 2016 (Lennerz, 307 người bệnh) trước đó cũng cho thấy nhiễu chỉ 0,3% với 4G. Nhiễu vào quá trình truyền dữ liệu khi kiểm tra thiết bị có 11,5% — nhưng đây là chuyện tại phòng khám, không phải sinh hoạt hàng ngày. Quy tắc giữ khoảng cách 15 xăng-ti-mét với điện thoại vẫn nên duy trì để thận trọng (iPhone đời 12 trở lên có nam châm MagSafe, điều kiện thực tế khác phòng thử nghiệm) — nhưng không phải vì 5G.
Đây là quan niệm đúng trước năm 2011, nhưng đã lỗi thời. Từ năm 2011, các hãng lần lượt ra mắt thiết bị được phép chụp cộng hưởng từ có điều kiện (Medtronic Revo MRI SureScan, Boston Scientific Ingenio MRI, Abbott Assurity MRI). Đến năm 2026, đa số máy mới được đặt đều có chứng nhận này — chụp được với điều kiện cụ thể (cường độ từ trường tối đa, vùng quét, lập trình lại máy trước khi chụp). Kể cả với máy đời cũ không có chứng nhận, một số trung tâm có quy trình đặc biệt cho ca cấp cứu. Khi cần chụp cộng hưởng từ vì bệnh khác, đừng tự bỏ qua — hỏi bác sĩ tim mạch về loại máy đang có.
Theo tạp chí Circulation 2013, cổng chống trộm thông thường ở siêu thị có thể tạo trường điện từ — nhưng chỉ gây vấn đề nếu đứng cực sát và kéo dài. Bước qua bình thường (dưới 1 giây) không tạo rủi ro lâm sàng. Đa số người đặt máy đi siêu thị mỗi tuần không gặp vấn đề. Quy tắc đơn giản: đi qua không dừng, không tựa lưng vào hai bên cổng. Nỗi lo cần đặt đúng chỗ là đầu đọc sóng vô tuyến công nghiệp (134 kHz, gây nhiễu tới 61 xăng-ti-mét) — thường gặp ở kho công nghiệp, không ở siêu thị tiêu dùng.
Đây là thông tin từ thập niên 1980-1990 khi lò vi sóng đời cũ có khả năng che chắn kém. Phòng khám Cleveland và Phòng khám Mayo đã bỏ lò vi sóng khỏi danh sách "thiết bị cần tránh" từ giữa thập niên 2010. Lò vi sóng đời mới có vỏ che chắn đạt chuẩn — sóng vi ba bị giữ trong khoang nấu, không lọt ra môi trường đủ để ảnh hưởng máy tạo nhịp tim. Cảnh báo duy nhất còn giá trị là máy điều trị nhiệt vi sóng (microwave diathermy) — đây là thiết bị y tế làm nóng mô, hoàn toàn khác lò vi sóng nấu ăn. Đừng nhầm lẫn hai loại.
Tại sân bay có thể gặp ba loại máy soi: cổng dò kim loại đi xuyên qua, máy soi sóng mi-li-mét, và máy soi tia X tán xạ ngược (đã giảm dần ở Mỹ). Tạp chí JACC 2020 (Lennerz, 302 người bệnh) thử máy soi sóng mi-li-mét trên 1.700 lần quét — không có ca nhiễu nào. Máy này dùng sóng vô tuyến tần số 70-80 GHz, không phải tia X. Máy soi tia X tán xạ ngược dùng tia X công suất rất thấp, đã có dữ liệu an toàn nhưng đã giảm dần do lo ngại quyền riêng tư. Cả hai loại đều an toàn cho người đặt máy — nhưng người đặt máy có quyền chọn cách khám sờ tay nếu muốn để chắc chắn. Đừng gộp tất cả "máy soi sân bay" thành một thứ.
Một số trang web tiêu dùng đưa ra "khoảng cách an toàn 3 mét" cho hàn điện công nghiệp. Theo Abbott, đồng thuận của Hội Tim mạch châu Âu và Erdogan 2002, hàn điện hồ quang tạo trường điện từ cực mạnh — không có khoảng cách an toàn rõ ràng cho công việc hàn liên tục. Người đặt máy được khuyến cáo không nên hàn dù khoảng cách bao nhiêu. Nếu nghề nghiệp yêu cầu (thợ hàn, cơ khí, đóng tàu), phải hỏi ý kiến bác sĩ tim mạch và cân nhắc chuyển công việc. Tương tự với lò nung cảm ứng và động cơ công nghiệp công suất lớn không có vỏ. Đây là nhóm cấp 1 — tránh hoàn toàn, không phải "giữ khoảng cách".
Có ba điểm các nguồn (Abbott, ForHearts, MyRhythmDevice, Hiệp hội Tim mạch Mỹ, Hội Tim mạch châu Âu, JACC 2016 và 2020, Circulation 2013, Wisaratapong 2024) đều thống nhất: (1) Quy tắc giữ khoảng cách 15 xăng-ti-mét với điện thoại di động vẫn nên duy trì như thực hành thận trọng — kể cả với 5G và bằng chứng cho thấy an toàn ở khoảng cách gần hơn. (2) Mang theo thẻ ghi loại máy khi đi du lịch hoặc đi cấp cứu — giúp nhân viên y tế nhận diện máy nhanh khi cần. (3) Hàn điện công nghiệp, lò nung cảm ứng, máy điều trị nhiệt vi sóng, và đệm hoặc ghế dùng nam châm trị liệu đều thuộc nhóm tránh hoàn toàn — đây không có tranh cãi trong tài liệu chuyên ngành.
Tóm lại: Phần lớn nỗi lo về nhiễu điện từ dựa trên dữ liệu thiết bị đời cũ thập niên 1980-1990. Máy tạo nhịp tim đời mới có vỏ titanium kín nước, sợi điện cực hai cực gần nhau, và mạch lọc nhiễu — đã giảm rất nhiều khả năng bị tác động bởi đồ điện gia dụng. Người đặt máy có thể sống bình thường với điện thoại, lò vi sóng, máy soi sân bay, và đa số thiết bị tiêu dùng. Quy tắc đơn giản: giữ khoảng cách 15 xăng-ti-mét với điện thoại, mang theo thẻ ghi loại máy khi đi xa, và tránh hoàn toàn 6 nhóm thiết bị nguy cơ cao (hàn điện, lò nung cảm ứng, máy điều trị nhiệt vi sóng, đệm hoặc ghế nam châm trị liệu, động cơ công nghiệp lớn không vỏ, đầu đọc sóng vô tuyến công nghiệp). Khi có triệu chứng do nhiễu (chóng mặt, hồi hộp đột ngột) — rời xa nguồn và báo bác sĩ. Mọi quyết định cụ thể (loại máy có thuộc loại được phép chụp cộng hưởng từ không, có cần hạn chế nghề nghiệp, có dùng được iPhone đời 12 trở lên có MagSafe) — đều cần thảo luận với bác sĩ tim mạch đang điều trị.